IELTS Reading 27: Diagram Label Completion — Reading Process and Mechanism Diagrams

Reading Diagramma yorlig'ini to'ldirish (Diagram Label Completion) Lesson 1 of 1
Lessons in this topic · 1/1
  1. IELTS Reading 27: Diagram Label Completion — Reading Process and Mechanism Diagrams

Diagram Label Completion nima?

Sizga bir diagramma beriladi — mexanizm (mashina, asbob), jarayon yoki tabiiy tuzilma rasmi — va uning ba'zi qismlari raqamlangan bo'sh yorliqlar bilan qoldirilgan. Vazifa: har bo'sh yorliqni matndagi so'z(lar) bilan to'ldirish.

💡 Yaxshi xabar: bu — Completion turining bir ko'rinishi, demak barcha qoidalar tanish: matndan AYNAN so'z (paraphrase emas), so'z chegarasi, to'g'ri imlo. Yangi narsa faqat bitta: matnni rasm bilan bog'lash.

Ikki maxsus xususiyat

1. Javoblar deyarli har doim OT. Diagramma qismlarga nom beradi — qismlar esa otlar (gutter, valve, chamber). Fe'l yoki sifat kamdan-kam kerak bo'ladi.

2. Javoblar matn tartibida BO'LMASLIGI mumkin. Boshqa completionlardan farqli o'laroq, siz diagramma bo'ylab sakraysiz (yuqori → past → yon), matn esa boshqa tartibda tasvirlashi mumkin. Shuning uchun langar (allaqachon yozilgan yorliqlar) muhim.

📌 Eslatma: diagrammada odatda 1–2 qism allaqachon nomlangan bo'ladi. Ular sizning langaringiz — matndan o'sha nomni topib, atrofidagi jumlalarni o'qisangiz, qo'shni (bo'sh) qismlarning nomi shu yerdan chiqadi.

Kalit ko'nikma: fazoviy tilni tushunish

Matn diagrammani so'z bilan tasvirlaydi — siz esa uni fazoga (rasmga) qaytarasiz. Shuning uchun joy va yo'nalish so'zlari kalit rol o'ynaydi. Ularni yaxshi biling:

above / on top of
ustida, tepasida
beneath / below
ostida, pastida
at the base of
tubida, asosida
along the edge
chekka bo'ylab
flows into / enters
~ga oqib kiradi
is attached to
~ga biriktirilgan
surrounds
o'rab turadi
passes through
~dan o'tadi

Usul — bosqichma-bosqich

1-qadam. Avval diagrammani o'qing (yozishdan oldin!): bu nima? Qanday ishlaydi? Qaysi qismlar allaqachon nomlangan?

2-qadam. Nomlangan qism(lar)ni langar qilib, matndan o'sha so'zni toping — bu diagrammaning matndagi tavsifini boshlaydigan nuqta.

3-qadam. Bo'sh yorliqning diagrammada qayerda turishiga qarang (nimaning ustida/ostida/yonida) va matndan o'sha fazoviy tavsifni qidiring.

4-qadam. Topilgan otni AYNAN ko'chiring (imlo!), so'z chegarasini tekshiring, keyin keyingi yorliqqa o'ting.

Amaliyot uchun diagramma — yomg'ir suvini yig'ish tizimi

Quyidagi diagrammani o'qing (1–5 bo'sh yorliqlar), keyin matnni o'qib, har yorliqni to'ldiring. So'z chegarasi: ONE WORD.

roofbarrel12345

Matn: "Collecting rainwater at home needs only a few simple parts. Rain that falls on the sloping roof runs down into a gutter fixed along its lower edge. From there the water is carried downwards through a vertical downpipe. Before entering the storage barrel, it passes through a fine mesh filter, which traps leaves and other debris. The water then collects in the barrel below. A tap fitted near the base of the barrel lets the gardener draw water off when needed, while a short overflow pipe near the top allows excess water to escape during heavy rain."

⚠️ Diqqat: diagrammada suv yuqoridan (tom) pastga (barrel) harakatlanadi — raqamlarni shu oqim bo'yicha kuzating: 1 (tom chekkasi) → 2 (vertikal quvur) → 3 (to'r) → 4/5 (barrel qismlari).

Savol 1. Diagrammada (1) — tom chekkasi bo'ylab o'rnatilgan qism. Qaysi so'z?

Savol 2. (2) — gutterdan pastga ketadigan vertikal quvur. Qaysi so'z?

Savol 3. (3) — barrelga kirishdan oldin suv o'tadigan to'r qism. Qaysi so'z?

Savol 4. (4) — barrelning tubiga yaqin o'rnatilgan, suvni olish uchun qism. Qaysi so'z?

Savol 5. (5) — barrelning tepasiga yaqin, ortiqcha suvni chiqaradigan qisqa quvur. Qaysi so'z?

Tez-tez uchraydigan xatolar

  • Langar yorliqni bo'sh deb o'ylash. Allaqachon nomlangan qismni (bu misolda "roof", "barrel") qayta yozmang — ular yordamchi, savol emas.
  • Joyni qism deb yozish. "base", "top", "edge" — bular joy so'zlari; savol qismning nomini so'raydi.
  • So'z chegarasini unutish. "overflow pipe" 2 so'z; ONE WORD bo'lsa faqat "overflow".
  • Imlo. Diagramma javoblari ko'pincha texnik otlar — matndan harfma-harf ko'chiring.

Kalit so'zlar — Key vocabulary

a gutter
tom novi/ariqchasi
a downpipe
tushirish (vertikal) quvuri
a filter
filtr, to'siq to'r
a tap / valve
jo'mrak / klapan
overflow
ortiqcha suv chiqishi/toshishi
debris
chiqindi, qoldiq
a chamber
kamera, bo'shliq
a mesh
to'r, panjara

Xulosa

  • Diagram Label = Completion turi: matndan AYNAN so'z, so'z chegarasi, imlo muhim.
  • Javoblar deyarli har doim OT (qism nomi); matn tartibida bo'lmasligi mumkin.
  • Avval diagrammani o'qing; nomlangan qismlarni langar qiling.
  • Fazoviy tilni tushuning: above/beneath/at the base/passes through — joyni matndan topadi.
  • Joy so'zi (base, top) qism nomi emas; langar yorliqni qayta yozmang.
Diagramma yorlig'ini to'ldirish (Diagram Label Completion)
  1. IELTS Reading 27: Diagram Label Completion — Reading Process and Mechanism Diagrams