IELTS Reading 6: Locating the Matching Sentence — Keyword + Synonym Scanning

Reading Haqiqat / Yolg'on / Berilmagan (True / False / Not Given) Lesson 2 of 4
Lessons in this topic · 2/4
  1. IELTS Reading 5: Intro to True/False/Not Given — Statements Based on Facts
  2. IELTS Reading 6: Locating the Matching Sentence — Keyword + Synonym Scanning
  3. 3 IELTS Reading 7: FALSE vs NOT GIVEN — The Trap That Loses the Most Points
  4. 4 IELTS Reading 8: True/False/Not Given — Full Passage Practice (Mixed Review)

Javob qayerda "yashiringan"?

O'tgan darsda TRUE/FALSE/NOT GIVEN usulini o'rgandik. Amalda esa eng ko'p vaqt ketadigan bosqich — 2-qadam: bayonotga mos jumlani matndan topish. Agar to'g'ri jumlani topa olmasangiz, qolgan hamma qadamlar befoyda. Bu darsda qaysi so'zni qidirish va sinonimlarni qanday sezishni o'rganamiz — bu ko'nikma keyingi barcha savol turlarida ham ishlaydi.

Qaysi kalit so'zni tanlash kerak?

Bayonotdagi hamma so'z ham qidirishga yaramaydi. Yaxshi kalit so'z — matnda o'zgarmasdan qoladigan so'z:

Eng yaxshi: ismlar, joy nomlari, sanalar, raqamlar. "Darwin", "2015", "Amazon" kabi so'zlarni matn sinonim bilan almashtira olmaydi — ular o'zgarmas langar (anchor) bo'lib xizmat qiladi.

Yaxshi: maxsus atamalar. "photosynthesis", "hoverfly", "migration" kabi ilmiy/texnik so'zlar ham kamdan-kam paraphrase qilinadi.

Xavfli: oddiy fe'l va sifatlar. "increase", "important", "difficult" kabi so'zlar deyarli har doim sinonim bilan almashtiriladi — ularni qidirsangiz, topolmay qolishingiz mumkin.

Qoida: har bayonotdan 2 ta kalit so'z tanlang — bitta "langar" (ism/raqam) + bitta mazmun so'zi. Langar jumlani topadi, mazmun so'zi esa solishtirish uchun kerak bo'ladi.

Sinonim xaritasi — IELTS eng sevgan almashtirishlar

IELTS savol tuzuvchilari bayonotni matndan boshqa so'zlar bilan yozadi. Eng ko'p uchraydigan juftliklarni yodlab oling:

rise / grow / climb / increase

o'smoq, ko'paymoq

almost / nearly / close to / just under

deyarli, ...ga yaqin

be responsible for / cause / lead to / result in

sabab bo'lmoq, olib kelmoq

the majority of / most / a large proportion of

ko'pchilik, katta qismi

💡 Maslahat: har kuni mashq qilganingizda o'zingizning "sinonim daftaringizni" yuriting: savoldagi so'z ↔ matndagi so'z. 2–3 haftada IELTS'ning almashtirish uslubini oldindan seza boshlaysiz.

Tartib qoidasi — qidiruv doirasini toraytiring

TRUE/FALSE/NOT GIVEN savollari matn tartibida keladi: 3-savolning javobi 2-savol javobidan keyin, 4-savol javobidan oldin joylashgan. Demak:

📌 Eslatma: agar 2-savol javobini 2-paragrafda, 4-savol javobini 4-paragrafda topgan bo'lsangiz — 3-savolni faqat 2–4-paragraflar orasida qidiring. Bu qoida qidiruv vaqtini bir necha barobar qisqartiradi va NOT GIVEN'ni aniqlashga ham yordam beradi: belgilangan oraliqda ma'lumot yo'q bo'lsa, butun matnni qayta o'qish shart emas.

Namuna parcha

"The Svalbard Global Seed Vault, buried deep inside a mountain on a remote Norwegian island, opened in 2008 as a backup store for the world's crop seeds. The facility currently holds well over a million seed samples, deposited by gene banks from almost every country. Running costs are met jointly by the Norwegian government and an international trust. Contrary to popular belief, the seeds remain the property of the depositing gene banks, and only they may withdraw them."

Amaliyot 1. Bayonot: "More than a million seed samples are kept in the vault." Bu bayonotni tekshirish uchun eng samarali kalit so'z(lar) qaysi?

Amaliyot 2. Bayonot: "The vault is funded entirely by the Norwegian government." Matndagi qaysi jumla bu bayonotga mos keladi va javob nima?

Amaliyot 3. Bayonot: "Any research institute may take seeds out of the vault." Bu TRUE, FALSE yoki NOT GIVEN?

Kalit so'zlar — Key vocabulary

anchor word
langar so'z (ism, raqam — o'zgarmaydigan)
to locate
joyini topmoq
well over
...dan ancha ko'p
jointly
birgalikda
to withdraw
olib chiqmoq, yechib olmoq
contrary to popular belief
ommaviy fikrdan farqli o'laroq
running costs
joriy xarajatlar
facility
inshoot, muassasa

Xulosa

  • Kalit so'z sifatida ism, raqam, sana, atamani tanlang — ular paraphrase qilinmaydi.
  • Oddiy fe'l/sifatlar deyarli har doim sinonim bilan almashtiriladi — sinonim daftar yuriting.
  • Savollar matn tartibida — topilgan javoblar orasidagi oraliqda qidiring.