Karim akaning doʻkonida kassa yonida eski daftar turadi. Muqovasi yirtilgan, sahifalari sargʻaygan. Kimdir pulsiz kelsa, u olingan narsani shu daftarga yozib qoʻyadi — mahallada buni «qarz daftari» deyishadi.
Payshanba kuni Sherbek doʻkonga kirdi.
— Karim aka, otam kelib berib ketadi.
— Mayli, oʻgʻlim. Bugun ham nonmi?
Karim aka daftarni ochdi va barmogʻi bilan ustunni pastga yurgizdi. Sherbekning nomi ostida bir xil son olti marta takrorlangan edi: har kuni 2 500 soʻm.
— Qara, — dedi u kulib, — olti kun, har kuni ikki yarim ming. Buni birma-bir qoʻshib oʻtirmaymiz. Bitta koʻpaytirish yetadi: 6 × (−2 500) = −15 000.
Sherbek soʻradi: «Nega minus?»
— Chunki bu pul senda emas, mendan olingan. Daftarda pul emas, qarz turibdi. Ishora tomonni aytadi: musbat — kirim, manfiy — chiqim. Sonlarni ishorasiz koʻpaytiramiz, keyin ishorani qoʻyamiz. Bir koʻpaytuvchi manfiy boʻlsa, koʻpaytma ham manfiy chiqadi.
Kechqurun Sherbekning ikki akasi keldi. Uchalasi qarzni oʻzaro teng boʻlishga kelishdi. Karim aka yana daftarga egildi: −15 000 ÷ 3 = −5 000.
— Ana, — dedi u, — har biringizga besh mingdan. Boʻlinma ham manfiy, chunki boʻlingani — foyda emas, qarz.
Ertasi kuni uchalasi beshtadan ming soʻm keltirdi. Karim aka daftardagi qatorni chizib tashladi va sahifada nol qoldi.