«Katta chegirma!» — reklama ortidagi hisob

Story 26 of 100

Highlighted words are key vocabulary — tap one to see its translation. Colors show the part of speech:

Verb Adjective Adverb Expression

Sharh: «Mavsum oxiri — 30% chegirma!»

Bu eʼlonni shahardagi deyarli har bir doʻkon oynasida koʻrasiz. Biz bitta doʻkondagi bitta krossovkani uch oy kuzatdik.

Avgust. Yorliqda 100 000 soʻm. Xaridor koʻp emas, mahsulot tokchada turibdi.

Sentyabr. Doʻkon narxni 30 foizga koʻtardi. Yangi sotuv narxi — 130 000 soʻm. Yorliq almashtirildi, boshqa hech narsa oʻzgarmadi.

Noyabr. Oynada katta eʼlon paydo boʻldi: «30% chegirma». Chegirma oʻsha 130 000 dan hisoblanadi: 130 000 × 0,7 = 91 000 soʻm.

Endi solishtiring. Avgustda 100 000 edi, hozir 91 000. Xaridorning yutugʻi — 9000 soʻm, yaʼni 9 foiz. Eʼlonda esa 30 foiz deyilgan.

Doʻkon yolgʻon yozmadi: chegirma haqiqatan ham 30 foiz. Faqat u asosni oʻzgartirib qoʻydi. Ustama va chegirma bir-birini yoʻqqa chiqardi: 1,3 × 0,7 = 0,91.

Maslahat: chegirmani emas, yakuniy narxni solishtiring. Foiz — bu vaʼda, narx esa fakt.

Matndagi atamalar

Kartani bosing — taʼrifi chiqadi.

sotuv narxi

xaridorga eʼlon qilingan narx

Chegirma

narxdan tushiriladigan ulush

yutugʻi

tejalgan pul

asos

foiz olinayotgan qiymat

Ustama

tannarx ustiga qoʻshiladigan foyda

yakuniy narx

hamma oʻzgarishdan keyingi toʻlov

Qoida va formulalar

Matnda ishlatilgan matematik qoida.

Chegirma qaysi narxdan olinayotganini tekshiring

Chegirma har doim eʼlon qilingan sotuv narxidan hisoblanadi. Agar oʻsha narx oldin koʻtarilgan boʻlsa, chegirmaning haqiqiy foydasi ancha kichik chiqadi.

100 000 × 1,3 = 130 000 (sentyabrda ustama)
130 000 × 0,7 = 91 000 → eski narxdan atigi 9000 soʻm arzon (9%)

Tekshirib koʻring

Matnni oʻqing, keyin hisoblang. Javobni bosib tekshiring.

1. Muallif doʻkonning reklamasini nima uchun tanqid qilyapti?

2. Krossovka noyabrda necha soʻm turdi?

3. Avgustdagi narx bilan solishtirganda xaridor necha foiz yutgan?

Previous Next