Afsona bugun oʻzi ovqat pishirmoqchi boʻldi. Stol ustida ikkita retsept turardi: buvijonning eski daftari va telefondagi sayt.
Buvijonning daftari: 3/4 stakan sut, 2/5 stakan yogʻ, 1/2 choy qoshiq tuz.
Telefondagi retsept: 6/8 stakan sut, 4/10 stakan yogʻ, 2/4 choy qoshiq tuz.
Afsona ikkovini yonma-yon qoʻyib, boshi qotdi. Sonlar butunlay boshqacha. Qaysi biriga ishonish kerak?
Onasi kirib, bir qarab qoʻydi:
— Ikkalasi ham bir xil, qizim. Faqat bittasi qisqartirilgan, ikkinchisi yoʻq.
Afsona daftariga yozdi. 6/8 — surat va maxrajni 2 ga boʻlsa, 3/4 chiqadi. Keyin 4/10 — yana 2 ga boʻlsa, 2/5. Va 2/4 — yana 2 ga boʻlsa, 1/2.
Uchala qatorda ham bir xil miqdor turgan ekan. Ular teng kasrlar edi.
— Nega hamma retseptni bir xil yozmaydi? — soʻradi Afsona.
— Chunki oʻlchov idishi har xil, — dedi onasi. — Kimningdir stakani toʻrtga, kimningdiki sakkizga boʻlingan. Muhimi — miqdor bir xil.
Kechqurun Afsona daftariga qoida yozib qoʻydi: ikki kasrni solishtirish uchun avval ikkalasini ham qisqarmas holatga keltirish kerak. Shundan keyin taqqoslash bir soniyalik ish boʻlib qoladi. Va agar umumiy boʻluvchi darrov koʻrinmasa, EKUB ni topish yetarli — u kasrni bir qadamda oxirigacha qisqartiradi.