Sherbekning uyiga toʻrt kishi mehmon kelayotgan edi. U birinchi marta yolgʻiz oʻzi osh damlamoqchi boʻldi.
Nodira opa unga oilaviy retseptni berdi. Retsept 12 kishiga moʻljallangan edi: 1,5 kg guruch, 900 g goʻsht, 600 g sabzi, 200 ml yogʻ. Pastida esa yozuv bor edi: «40 daqiqa damlanadi».
Sherbek toʻrt kishiga tayyorlashi kerak, demak hamma birlikdagi miqdorni uch marta kamaytirish kerak.
U hisoblab, daftarga koʻchirib yozdi. Keyin doʻkonga chiqib ketdi va roʻyxatni ukasiga qayta yozdirdi.
Doʻkondan qaytgach, roʻyxatga qaradi va toʻxtab qoldi. Birinchi qatorda shunday yozilgan edi: «guruch — 5 kg».
Bir zum u ikkilandi. Balki toʻgʻridir? Toʻrt kishi — kam emas.
Keyin esiga PM-92 dagi usul tushdi: agar ikkita sonni solishtirib boʻlmasa, ularni bitta birlikka keltirish kerak. Bu yerda ham xuddi shunday — faqat bir kishiga toʻgʻri keladigan miqdorni topish kerak edi.
Retsept boʻyicha: 1,5 kg = 1500 gramm. Uni 12 kishiga boʻldi: 1500 ÷ 12 = 125 g. Demak bir kishiga bir yarim kosacha guruch — mantiqiy son.
Toʻrt kishiga esa 4 × 125 = 500 g, ya'ni 0,5 kilogramm kerak ekan.
Endi daftardagi yozuvni tekshirdi: 5 kg = 5000 g. Uni toʻrtga boʻlsa, bir kishiga 5000 ÷ 4 = 1250 g toʻgʻri kelardi.
Bir kishiga bir yarim kilogrammga yaqin guruch. Bu — oʻn barobar koʻp.
Xato topildi. Ukasi «0,5 kg» ni koʻchirayotib vergulni tushirib qoldirgan ekan — va yarim kilo besh kiloga aylanib qolgan.
Sherbek daftarga izoh yozib qoʻydi: «Birlikni tekshirishning eng oson yoʻli — bir kishiga qancha toʻgʻri kelishini hisoblash. Bu sonni odam oʻz tajribasi bilan solishtira oladi.»
Yana bir narsani payqadi. Retseptdagi «40 daqiqa» degan yozuv guruch miqdorini hisoblashda umuman kerak boʻlmadi — u ortiqcha maʼlumot edi. Osh damlashda kerak, hisobda emas.
Osh yaxshi chiqdi. Mehmonlar maqtashdi, biri esa soʻrab qoldi: «Qaysi retsept boʻyicha qilding?»
«Retsept oʻsha-oʻsha», dedi Sherbek. «Faqat men uni hisoblab koʻrdim. Agar hisoblamaganimda, hozir hammamiz bir hafta guruch yegan boʻlardik».