Peshin. Nodira opa oshxonada, oldida ochilgan daftar.
— Afsona, kelib bir yordam ber. Bu retsept olti kishiga yozilgan, mehmon esa ikki kishi. Nima qilamiz?
Afsona daftarga qaradi: 1/2 stakan yogʻ, 3/4 kg guruch, bir bosh piyoz.
— Olti kishidan ikki kishi… — dedi u. — Bu retseptning uchdan biri boʻladi, xola. 2 ni 6 ga boʻlsak, 1/3.
— Barakalla. Endi ayt: yarim stakanning uchdan biri qancha?
Afsona bir soniya jim qoldi. Bu qoʻshish emas, ayirish ham emas edi.
— «…ning …qismi» — bu koʻpaytirish boʻladi, — dedi u nihoyat. — Demak 1/3 × 1/2.
U suratlarni koʻpaytirdi: 1 × 1 = 1. Keyin maxrajlarni: 3 × 2 = 6. Javob — 1/6 stakan.
— Toʻgʻri, — dedi Nodira opa. — Qara: butunni avval ikkiga boʻldik, keyin har yarmini uchga. Jami oltita katak chiqdi. Bittasi bizniki.
Guruch bilan ham xuddi shunday boʻldi: 1/3 × 3/4 = 3/12, buni qisqartirsak 1/4 kg.
Afsona bir narsaga hayron qoldi: koʻpaytirdi, lekin son kichrayib ketdi.
— Shunday boʻladi, — kuldi Nodira opa. — Birdan kichik songa koʻpaytirish ulush olish degani. Yarmining uchdan biri yarimdan katta boʻlishi mumkinmi?
Oxirida ikkalasi tekshirib koʻrishdi: agar bir ulush 1/6 stakan boʻlsa, uchta ulush 3 × 1/6 = 3/6, yaʼni yarim stakan beradi. Retseptga qaytdi — demak hisob toʻgʻri. Bu teskari amal bilan tekshirish edi.
Osh mazali chiqdi. Mehmonlar retseptni soʻrashdi.