Mathematics

SAT-67: Parallel Lines Cut by a Transversal

Ikki parallel chiziq kesuvchi bilan kesilganda faqat IKKI xil burchak hosil boʻladi — va ular 180 ga toʻldiradi.

SAT-67: Parallel Lines Cut by a Transversal

Bu mavzu murakkab koʻrinadi, chunki darsliklarda oltita atama beriladi. Aslida bitta fakt yetarli: sakkizta burchak hosil boʻladi, lekin ularning faqat ikki xil qiymati bor, va ikkalasi 180 ga toʻldiradi.

Formula varagʻi

Varaqda YOʻQ: bu darsdagi qoidalarning hech biri. Parallel chiziqlar haqida u yerda bir soʻz ham yozilmagan — hammasi yodda boʻlishi kerak.

Bu darsdan keyin siz

  • sakkiz burchakni ikki guruhga ajratasiz;
  • bitta burchakdan qolgan yettitasini topasiz;
  • atamalarni tanimasangiz ham savolni yechasiz;
  • chiziqlar parallelligini tekshirish savolini yechasiz.
70° 110° 110° 70° 70° 110° 110° 70°
Sakkiz burchak, ikki xil qiymat: 70° va 110°. Ular 180 ga toʻldiradi, va bir xil qiymatlilari toʻrttadan.

Ikki guruh

Rasmga qarang: oʻtkir burchaklarning hammasi 70°, oʻtmas burchaklarning hammasi 110°. Boshqa qiymat yoʻq. Shuning uchun savolda bitta burchak berilgan boʻlsa, qolgan yettitasi darrov maʼlum.

Oʻzbekcha Atamalarni yodlashdan koʻra shu ikki guruhni koʻrish osonroq: hamma tor burchak teng, hamma keng burchak teng, va bir tordan bir keng 180 beradi. SAT savollarining koʻpi shu bilan yechiladi.

Atamalar — bilish foydali

AtamaShakliMunosabati
correspondingF harfiteng
alternate interiorZ harfiteng
co-interior (same-side)C harfiyigʻindisi 180
Ehtiyot boʻling Bu qoidalar faqat chiziqlar parallel boʻlganda ishlaydi. Chizmada parallellik strelkalar bilan belgilanadi yoki matnda aytiladi. Belgi boʻlmasa, chiziqlar parallel deb faraz qilib boʻlmaydi.

Teskari savol

SAT baʼzan teskari tomonga soʻraydi: burchaklar berilib, chiziqlar parallelmi deb tekshiriladi. Qoida oʻsha-oʻsha, faqat teskari yoʻnalishda — mos burchaklar teng boʻlsa, chiziqlar parallel.

Mos burchaklar 68° va 68° Teng
Chiziqlar parallel Agar 68° va 72° boʻlsa — parallel emas
Oʻqituvchi maslahati Chizmada bitta burchak berilgan boʻlsa, sakkiztasini ham yozib chiqing — ikki xil son, toʻrttadan. Bu 20 soniyalik ish va savol qaysi burchakni soʻrayotganini izlashni tugatadi.

Uchburchakka ulanish

SAT bu mavzuni koʻpincha yolgʻiz bermaydi — parallel chiziqlar uchburchak bilan birga chiziladi. Yoʻl bittada: parallel qoidalari bilan bitta burchakni koʻchiring, keyin uchburchakda 180 qoidasini ishlating (SAT-68).

Masalan, kesuvchi bilan hosil boʻlgan 70° burchak almashinuvchi burchak sifatida uchburchakning ichiga koʻchadi; uchburchakning ikkinchi burchagi 50° boʻlsa, uchinchisi 60° chiqadi. Ikki dars bitta chizmada ishlaydi, va Blok D ning koʻp savoli aynan shunday tuzilgan.

Nihoyat, savol baʼzan x uchun tenglama koʻrinishida beriladi: ikki burchak ifoda bilan yozilib, munosabat aytiladi. Bunda ish ikki qadamda: munosabatni tanlang (teng yoki 180 ga toʻldiradi), keyin tenglamani yeching. Chizmani oʻqish qismi shu bilan tugaydi.

Exam English — savol qanday soʻraydi

  • a transversalkesuvchi chiziq
  • corresponding anglesmos burchaklar
  • alternate interior anglesichki almashinuvchi burchaklar
  • line m is parallel to line nm chizigʻi n ga parallel
  • which must be trueqaysi biri albatta toʻgʻri

SAT savollari

SAT-style question 50 s

Two parallel lines are cut by a transversal. One angle measures 70°. Which of the following is not a possible measure of another angle in the figure?

  1. 90°
  2. 70°
  3. 110°
  4. Both 70° and 110° are possible
Yechimni koʻrish

Javob: A) 90°

Faqat ikki qiymat hosil boʻladi: 70° va 110°.

90° faqat kesuvchi perpendikulyar boʻlganda paydo boʻlardi — u holda hamma burchak 90 boʻlardi.

Tuzoq javob 110° 110° mumkin — u 70 ning toʻldiruvchisi. Savol «not possible» degan; inkorni oʻqib qoʻyish oson.

SAT-style question 65 s

Lines m and n are parallel and cut by a transversal. One angle measures (2x + 20)° and its co-interior angle measures (3x + 10)°. What is the value of x?

  1. 30
  2. 10
  3. 14
  4. 50
Yechimni koʻrish

Javob: A) 30

Co-interior burchaklar 180 ga toʻldiradi: (2x + 20) + (3x + 10) = 180 → 5x + 30 = 180 → x = 30.

Tekshiruv: 80° va 100°, yigʻindisi 180 ✓

Tuzoq javob 10 Burchaklar teng deb olingan: 2x + 20 = 3x + 10 → x = 10. Co-interior burchaklar teng emas, ular 180 ga toʻldiradi.
Test-day taktikasi

Atamani tanimasangiz ham savolni yeching:

  1. Ikki burchak bir xil tomonda va ikkalasi ham tor (yoki ikkalasi ham keng) boʻlsa — teng;
  2. Biri tor, ikkinchisi keng boʻlsa — 180 ga toʻldiradi;
  3. Chizmadan qarang: qaysi ikkitasi oʻxshash koʻrinadi.

Bu usul atamalarni yodlashdan koʻra ishonchliroq.

Co-interior burchaklar teng

Ular 180 ga toʻldiradi

Bir xil tomonda turgan ichki burchaklar — biri tor, biri keng.

Chiziqlar parallel koʻrinyapti → qoidalarni ishlatamiz

Parallellik aytilgan yoki belgilangan boʻlishi kerak

Chizma masshtabsiz boʻlishi mumkin (SAT-66).

Oʻzbekcha Kesuvchi parallel chiziqlarga perpendikulyar boʻlsa, sakkizta burchakning hammasi 90 boʻladi — ikki guruh bitta qiymatga qoʻshilib ketadi. Bu qoidaning istisnosi emas, aksincha, xususiy holi.
Oʻzbekcha Uchta yoki undan koʻp parallel chiziq berilsa ham hech narsa oʻzgarmaydi: qiymat baribir ikkitadan oshmaydi. SAT baʼzan uchta chiziq chizib savolni murakkabroq koʻrsatadi.

Mashq

1 Parallel lines are cut by a transversal and one angle is 55°. What are the two possible angle measures in the figure?

Javobni koʻrish

55° va 125°.

2 Corresponding angles measure 82° and (x + 12)°. Find x.

Javobni koʻrish

70 — mos burchaklar teng.

3 Co-interior angles measure 65° and y°. Find y.

Javobni koʻrish

115 — ular 180 ga toʻldiradi.

4 A transversal makes corresponding angles of 63° and 67°. Are the lines parallel?

Javobni koʻrish

Yoʻq — mos burchaklar teng emas.

5 A transversal is perpendicular to two parallel lines. How many different angle measures appear?

Javobni koʻrish

Bittasi — hammasi 90°.

Key words

  • parallelparallel
  • transversalkesuvchi
  • corresponding anglesmos burchaklar
  • alternate interiorichki almashinuvchi
  • co-interior / same-sidebir tomonli ichki burchaklar
  • acute / obtuseoʻtkir / oʻtmas
  • perpendicularperpendikulyar
  • which must be trueqaysi biri albatta toʻgʻri
  • congruentteng, mos
  • the figure showschizmada koʻrsatilgan

Esda qoladigan uch narsa

  • Sakkiz burchak, ikki xil qiymat — toʻrttadan.
  • Hamma tor teng, hamma keng teng, tor + keng = 180.
  • Qoidalar faqat parallellik aytilganda ishlaydi.
Foydali bo'ldimi? Yoqmadi 0 Baholash uchun kiring